Janusz Lewicki

#Dzierlatka
.
Już sama nazwa tego ptaka budzi sympatię, dzierlatka. Nie wiem dlaczego dawniej określano ją mianem pośmieciuszki, a nawet pośmieciuchy. Wiem natomiast, że Julian Tuwim w „Ptasim radiu” umieścił kiedyś obie jej nazwy. Początkowo pomyślałem, że poeta się pomylił. Sądziłem, że nie wiedział iż dotyczy to tego samego ptaka. W błędzie oczywiście byłem ja. Myślę, że wiadomość iż należy ona do skowronków przekona do niej każdego.
.
Dzierlatkom coraz bardziej ciężko jest w Polsce. Po prostu z naszego kraju znikają. Mam to wielkie szczęście, że w pracy widuję je często, z czego oczywiście bardzo się cieszę. Nie są płochliwe, więc nieraz widuję je z kilku metrów, a czasami zrywają mi się niemal spod stóp. Jak długo będzie taki stan rzeczy? Rok? Dwa lata? A może pięć? Chciałbym żeby one były z nami zawsze, ale nie ode mnie to zależy. Pewnie podobnie mówi wiele innych osób i stąd to jej takie status quo.
.
Szacuje się, że w Polsce jest od 2,5 do 3,5 tysiąca par dzierlatek. W ostatnich latach w Wielkopolsce i na Kujawach nawet trochę ich przybyło. Ale nie mamy co się cieszyć. W połowie lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku w Holandii było ich mniej więcej tyle co u nas teraz, (3-3, tysiąca par. W 2015 roku śpiewał w tyk kraju tylko jeden samiec.
.
Wiecie, moja praca smutna byłaby bez dzierlatki.
By Marek Pióro

#Żołna----to ptak, który jest namacalnym, a swoimi barwami krzykliwym wręcz, symbolem zmian klimatu. Żołna jeszcze do niedawna była rzadkością, nawet rarytasem dla miłośników ornitologii. Obecnie można ją spotkać coraz częściej, w coraz większej liczbie miejsc, w coraz większych ilościach. Co ma wspólnego żołna ze zmianami klimatu?

Żołna pszczołojad
Żołna (Merops apiaster) jest jedynym przedstawicielem swojego rodzaju w Polsce. Dorasta do około 25 cm długości ciała, rozpiętość skrzydeł wnosi 48 – 50 cm, a masa ciała ptaka nie przekracza 60 gramów. Należy do jednych z najbardziej rozpoznawalnych gatunków występujących na naszych ziemiach ze względu na kontrastowe upierzenie, które składa się z niebieskiego brzucha, żółtych policzków oraz podgardla, brązowej głowy oraz czarnego paska biegnącego od dzioba, przez czerwone oczy do ucha. Pokrywy skrzydłowe u dorosłych ptaków są brązowe, a okolice lędźwi żółte z oliwkowozielonym kuprem połyskującym w promieniach słońca. Ogon również niebieski z charakterystycznymi, ostro zakończonymi sterówkami środkowymi. Sylwetka w locie także należy do tych niepowtarzalnych. Dzięki niej trudno naszą bohaterkę pomylić z innym ptakiem. Dziób ma długi, łukowato wygięty do dołu.

Inna nazwa żołny to pszczołojad. Myślę, że w tym wypadku nietrudno się domyślić skąd taka nazwa. Otóż żołny są wielkimi smakoszami owadów błonkoskrzydłych, w tym pszczół, trzmieli, os oraz innych. Zapewne wielu z Was widziało te zdjęcia, na których żołny przysiadały na gałązce z dziobem pełnym wyżej wymienionych smacznych owadów. Jednak zanim zaczną konsumpcję, najpierw schwytane ofiary muszą zostać ostatecznie unicestwione, po to, żeby w czasie tzw. pasażu przez przewód pokarmowy nie doszło na przykład do wysunięcia żądła lub podrażnienia błony śluzowej przez aparat gębowy. A osy mają bardzo dobrze rozwiniętą tą strukturę. Gdyby nagle zaczęły działać w przewodzie pokarmowym…oj bardzo bolesne doznanie by to było, a chyba nikt nie chciałby poznać, jakie to uczucie.
.
Żołny są ptakami wędrownymi i do Polski wracają w drugiej połowie kwietnia. Zaliczane do gatunków ciepłolubnych, bowiem pierwotnie zasięg ich występowania obejmował południe Europy i aby móc oglądać te ptaki, wielu udawało się na ornitologiczne wypady do Węgier, gdzie wówczas można było je spotkać. Obecnie żołna jest ptakiem w natarciu. Wędruje na północ i z każdym rokiem, coraz lepiej to widać. Ni stąd, ni zowąd zaczynają pojawiać się na nowych, wcześniej przez siebie niezajmowanych stanowiskach. A dokąd dokładnie wracają? Właśnie! Do swoich norek. Jako drugi obok brzegówek gatunek zajmują nory wykopane przez siebie w ścianach kamieniołomów czy żwirowisk. Kiedyś spotkałem się z takim stwierdzeniem, że żołny trafiły na doskonały dla siebie czas w tej części Europy. Otóż nie dość, że warunki środowiska, czyli zmieniający się klimat, a wraz z nim rosnąca temperatura umożliwia im osiedlanie się w nowych miejscach, to jeszcze na dodatek w czasie, kiedy postępują zmiany klimatu doszło do rozbudowy siatki drogowej, co pozwoliło żołnom zakładać gniazda. Powstało wówczas mnóstwo nowych wyrobisk, a tam ptaki mogły kopać nory. I jak czas pokazuje nadal to robią. Samica składa jaja w czerwcu i zazwyczaj jest ich 5-6 w jednym zniesieniu. Skorupki są śnieżnobiałe, a po około 20-21 dniach wysiadywania wykluwają się pisklęta, które następnie są odchowywanie przez oboje rodziców. Po miesiącu opuszczają rodzinną norkę.
.
Nora dla żołny
Nora zamieszkiwana przez żołny jest wykopana na głębokość 1 – 2 m w stromym urwisku w kamieniołomie, żwirowisku lub innym wyrobisku. Według czeskich naukowców średnia długość nory żołn wynosi 1,3 m. Na końcu tego korytarza znajduje się komora lęgowa, gdzie są ulokowane z reguły jaja. Wysiadywaniem zajmuje się głównie samica, a samiec dostarcza jej pokarm.
Ekologia.pl (Kacper Kowalczyk)
Czytaj miej

#Kaniuk zwyczajny
Kaniuk (zwyczajny)
Kaniuk, kaniuk zwyczajny (Elanus caeruleus) to ptak szponiasty z rodziny jastrzębiowatych. Brak wyraźnego dymorfizmu płciowego.
.
Wygląd
.
Gatunek mocno charakterystyczny. Tęczówka oczna bursztynowo-czerwona. Wokół dużych oczu czarna maska. Dziób krótki, haczykowaty, czarny z żółtą woskówką. Głowa biała, dosyć duża. Szyja krótka. Wierzch ciała jasno-niebieskoszary. Spód biały. Skrzydła szerokie, spiczaste. Przód skrzydeł czarny. Lotki pierwszorzędowe ciemne, dobrze widoczne w locie. Nogi krótkie, żółte. Ogon krótkie, równo ścięty. Brak dymorfizmu płciowego. Osobniki młodociane nieco różnią się od dorosłych. Tęczówka jest jasnobrązowa lub brązowo-pomarańczowa. Ciemię jest brązowe, na piersi rdzawy nalot, wierzch ciała jest łuskowany.
.
Biotop
Zamieszkuje bardzo różnorodne środowiska: od terenów otwartych (półpustyń i stepów), po gęste lasy tropikalne. Okazjonalnie wykorzystuje obszary rolnicze. Spotykany jest na wysokościach do 3000 m n.p.m
Lęgi
Gnieździ się na drzewie. Co roku buduje nowe gniazdo z patyków, a je wyścielone trawą. Samica składa od 3 do 5 jaj. Czas wysiadywania (przez samicę) wynosi 26-33 dni. W tym czasie samiec dostarcza jej pożywienie. Po miesiącu młode zyskują umiejętność latania. Po 40 do 72 dni młode stają się niezależne. Dojrzałość płciową osiąga w pierwszym roku życia.
.
Pokarm
Pożywia się zarówno bezkręgowcami (owadami) jak i kręgowcami (płazami, gadami, ptakami, małymi ssakami). Pokarm zdobywa w locie lub wypatruje go z czatowni.
.
Występowanie
Występuje w niemal całej Afryce (prócz Sahary), w południowej Azji, Archipelagu Malajskim i Półwyspie Iberyjskim w Europie. Na całym obszarze jest osiadły lub koczuje - często w dużych grupach.

#Orzechówka pospolita ------ od dawna wzbudza we mnie sympatię. Jest ptakiem inteligentnym, który doskonale umie odnaleźć się pośród ludzi. To widać, gdy wdrapiemy się nad słynne Morskie Oko – szlak oblegany przez tysiące ludzi, gdzie ptaki te doskonale korzystają z dobroci cywilizacji. Chociaż Tatry są dzikimi górami chowającymi przed nami mnóstwo tajemnic, to tę jedną związaną z orzechówką pospolitą odsłaniają jak na dłoni. Wystarczy się tylko dobrze rozejrzeć, a wszystko dobrze widać. Spytacie o czym piszę? Jaka to wielka tajemnica? A no właśnie! Z pozoru zachowanie ptaków, które wydawałoby się jest niczym nadzwyczajnym, każdemu kto choć trochę uruchomi szare komórki, okazuje się takim nie być. Dziki ptak, wychowany przez swoich rodziców w gnieździe, od pisklaka po dorosłość nie ma żadnych zahamowań w kontaktach z ludźmi. Wniosek – brak kontaktu z człowiekiem w kluczowych etapach rozwoju. Zabrnijmy dalej w te rozważania. Brak kontaktu z człowiekiem, czyli dwunożne istoty nie są zwierzakom znane, co znaczyłoby, że tych postaci albo należy się bać, albo trzeba je poznać. Z reguły do tej pierwszej zasady odnoszą się zwierzęta, których mózgi są nastawione wyłącznie na przetrwanie, i to w taki dość prymitywny sposób – zdobyć jedzenie jak najmniejszym kosztem, uciec przed drapieżnikiem, być z dala od zagrożeń, pójść spać w bezpiecznym miejscu, a następnie obudzić się rano. Nic nadzwyczajnego. Każdy dzień bardzo podobny, różniący się być może szczegółami, ale schemat postępowania taki sam. Ta druga zasada osiąga swoją wizualizację dopiero wtedy, gdy mózg obserwowanego zwierzęcia odczuwa nieco więcej potrzeb. Jedną z nich jest ciekawość, a raczej jej zaspokojenie. Orzechówki należą do tych członków awifauny, których ciekawość nigdy nie opuszcza. Te ptaki zawsze są czegoś ciekawe i nad Morskim okiem w Tatrach doskonale to widać. Usiądźcie na którejś z ławeczek przy schronisku, zamówcie sobie coś do jedzenia i obserwujcie ptaki. Dla każdego, nie tylko miłośnika przyrody, ale i kogoś kto z przyrodą ma styczność okazyjnie, orzechówki są ciekawym zjawiskiem. Jak gdyby nigdy nic, przylatuje do nas ptak, brązowy z białymi plamkami na brzuchu, próbując wymusić na nas podanie mu nie zjedzonej jeszcze frytki. Kluczowe jest tutaj słowo „wymusić”!!! Orzechówka nie kradnie – chociaż i kradzieże się zdarzają – woli jednak podobnie jak kot czy pies, poczekać na swoją kolej. Zatem wymusza, może nie umiejąc zrobić błagającego wzroku, ale czyniąc wymowne gesty jak przewracanie głowy raz w lewo bądź prawo albo charakterystycznie układając skrzydła. Takie sztuczki z pewnością zwracają uwagę turystów i nie mogą zostać potraktowane obojętnie. Ptak wykonuje swoją rolę, jak aktor w teatrze przed publicznością, a ta nagradza go, nie tyle brawami, co smacznym kąskiem w postaci frytki, kawałka chleba lub innych frykasów. Między innymi te ptaki stały się atrakcją szlaku na Morskie oko, no bo któż z nas nie oparłby się temu wdziękowi krukowatej wielbicielki orzechów? Nie ma takiej osoby! Wystarczy wejść, zobaczyć na własne oczy, przeżyć to zjawisko, a orzechówka, chociaż odpycha swoim głosem, to przyciąga innymi umiejętnościami, które niejednego zaskoczyły!
.
Orzechówka pospolita to wielbicielka orzechów
.
Przypomniała mi się sytuacja z dzieciństwa. Miałem wtedy może z 5 lub 6 lat. Uwielbiałem przeglądać ptasie książki, które do dziś stoją na półce mojego Taty. Wśród nich był żółty przewodnik po ptakach Europy i obszaru Morza Śródziemnego. Na okładce nad tytułem książki dumnie patrzyła na inne ptaki kania ruda, a obok przelatywał kaniuk z krogulcem po drugiej stronie. Poniżej tytułu – żołny, ta nasza i żołna zielona, grubodziób, zimorodek, orliki krzykliwe – dorosły wraz z młodzieńcem oraz para krogulców krótkonogich. Od mysikrólika po pelikana różowego podziwiałem te ślicznie odwzorowane ptasie postacie. Kto wie, być może ta publikacja sprawiła, że ze wszystkich zwierząt ptaki lubię najbardziej? Wśród ponad 400 gatunków w niej opisanych dość często otwierałem ją na stronach z ptakami krukowatymi. Szacunek wzbudzał we mnie kruk. Duży czarny ptak z podgardlem, które wyglądało tak, jakby miał dorysowaną brodę. Kruk narysowany ponad resztą krukowatych mieszkańców Europy jak jakiś król. Na pierwszej stronie dotyczącej krukowatych oprócz niego były także: wrona – wtedy jeszcze traktowana jako jeden gatunek a w nim dwa podgatunki, kawka, gawron, na dalszej stronie pozostałe krukowate. Wybaczcie nie wymienię wszystkich, ale na pewno była sójka, sroka i orzechówka. Jakby autor chciał oddzielić czarne krukowate od kolorowych krukowatych. Koncepcja jak najbardziej słuszna, bo wówczas łatwiej zapamiętać, który ptak jest który. Czarne z czarnymi, a różnokolorowi odmieńcy do innego wora. Pogrupowanie gatunków w taki sposób, oprócz barwy, łączy jeszcze coś innego. Miłość do orzechów wszelakich!!! Czarne krukowate raczej kojarzą nam się z przebywaniem na padlinie, zaglądaniem do koszy na śmieci, czy zbieraniem odpadków z ulicy. No może rozbijaniem orzechów o asfalt także, ale kolorowe krukowate jedzą orzechy o wiele częściej i częściej zostają z nimi upolowane przez fotografów. Sójka czy sroka z orzechem w dziobie jest częstym tematem prac wielu artystów, a orzechówka wcale nie należy do gorszych graczy na orzechowym rynku. W końcu jej nazwa nie wzięła się znikąd. Spójrzmy na jej upierzenie – brązowe, a orzechy też są brązowe, po drugie zajadanie się orzechami i to każdego rodzaju. Od orzechów włoskich, przez laskowe, po żołędzie dębu. Paleta pokarmu jest tak naprawdę o wiele szersza, ale to właśnie orzechy stanowią trzon diety tych ptaków. Jesienią, gdy owoców tych jest najwięcej, ptaki dopada istne szaleństwo. Dwoją się i troją, tylko po to, by uszczknąć coś dla siebie, a pokarmu chociaż dużo, to także dużo jest jego amatorów, więc wyścig o przetrwanie trwa w najlepsze. W końcu ilość orzechów warunkuje przetrwanie zimy, a orzechówki należą do zwierząt zapobiegliwych. Magazynują zdobyte przez siebie dary lasu w różnych miejscach, jednak najczęściej zakopując znalezione zdobycze. O części z nich zapominają, a część z nich odnajdują i dzięki temu w jakiś sposób zima mija. Te orzechy, o których ptak zapomniał, otrzymują szansę na rozwój i wkrótce wyrasta z nich drzewo. Często zastanawiam się ile z rosnących w górskich lasach drągowin to córki bądź synowie chrzestni tych ptaków??? Zjawisko transportowania owoców roślin przez zwierzęta nazwano zoorchią, a nawet opisano odmiany tego zjawiska. Endozoorchia jest domeną jemiołuszki, która zjada, a następnie wraz z odchodami wydala nasiona roślin. Epizoorchia to przenoszenie nasion na skórze, sierści czy piórach – tak czynią na przykład sarny z przyczepionymi do sierści „rzepami” łopianów, natomiast orzechówka pospolita stanowi modelowy przykład dyszoorchii. Ptak świadomie transportuje nasiona, które oczywiście ma zamiar zjeść, ale o części z nich zapomina. W ten sposób przyczynia się do rozprzestrzenienia wielu gatunków roślin jak buk, dąb, leszczyna czy grab. Przez swoją miłość do orzechów orzechówka pospolita staje się matką wielu lasów.
Ekologia.pl (Kacper Kowalczyk)

Plamka Mazurka
Rzecz o sprawach ptasich piórem Marka Pióry podawana
W jeżynowym chruśniaku
.
Tytuł, będący parafrazą tytułu bardzo znanego za sprawą Marka Grechuty i Krystyny Jandy wiersza Bolesława Leśmiana, naszedł mnie przy zdaniu* „W lasach gniazduje głównie na ich obrzeżach, najczęściej tam gdzie występują płaty jeżyn.”
.
–
.
Jarzębatka, generalnie rzecz biorąc, liczniejsza jest we wschodniej części Polski. Wogóle to jest bardzo nierównomiernie rozmieszczona. Ptak miejscami osiąga nawet status gatunku licznego, a miejscami występuje w dużym rozproszeniu, albo nie występuje wcale.
.
Jest, jak na pokrzewkę przystało, gatunkiem preferującym różnego rodzaju zakrzaczenia porośnięte pojedynczymi drzewami. Najczęściej są to zakrzaczone łąki i torfowiska, nadrzecznych łozowiskach, w zaroślach krajobrazu rolniczego, czy też na obrzeżach lasów i w młodnikach.
.
Terytorium jarzębatki mieści w sobie gniazdo, jak i miejsce zdobywania pokarmu. Oznacza je śpiewem samiec z kilku wysoko położonych punktów. W razie potrzeby potrafi bronić je również aktywnie. Powierzchnia terytorium tej pokrzewki wynosi zwykle od 0,2 do 1,2 hektara. W odpowiednich siedliskach jest ono znacznie mniejsze i potrafi mieścić się w przedziale 0,03 -0,83 hektara.
Gniazdo zakłada najczęściej w słonecznej części gęstego, ciernistego czy też kolczastego krzewu. Bardzo często takimi krzewami są dzika róża, wspomniana jeżyna, tarnina, czy też chruśnikowe maliny. Jako, że jarzębatki wiją gniazdo stosunkowo nisko, to czasem dodatkowo osłonięte bywa pokrzywami, przytulią, trawą i ziołoroślami.
.
Samica najczęściej składa 5 (od 3 do 6) jaj. Przy wysiadywaniu, które trwa 14 -15 dni jest wymieniana tylko na czas poszukiwania pokarmu, więc większość tej czynności spada na nią. Przy ciepłej pogodzie jaja przez dłuższy czas mogą być odkryte. Początkowo pisklęta są przez samicę ogrzewane, więc pożywienie zdobywa sam samiec. Później, gdy wraz z pisklętami rośnie ich apetyt, do samca dołącza samica. Gniazdo pisklęta opuszczają po dwóch tygodniach życia, ale jeszcze przez blisko trzy tygodnie karmione są przez oboje rodziców.
.
Jarzębatka czasami słynie jako… sąsiadka gąsiorka. Dość często przychodzi jej niańczyć pisklę kukułki.

Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Pile, Lasy Państwowe
.
Wiecznie zdziwiony ptak
.
#Włochatka jest typowo leśną sową, o zaokrąglonej sylwetce, dużej głowie i krótkim ogonie. Zamieszkuje bory sosnowe, jodłowe lub świerkowe o bogatej strukturze.
A teraz kilka ciekawostek z życia omawianego dziuplaka
do rozrodu wymaga starodrzewi z dziuplami, najlepiej po dzięciole czarnym.
pożywienie sów stanowią gryzonie, najczęściej myszy, norniki i nornice.
samiec nawołuje samicę (by razem z nią założyć gniazdo) rytmicznym pohukiwaniem „pu pu pu”.
samiec składa wybrance prezenty w postaci złowionej zdobyczy.
w dzień przebywa w ukryciu, zwykle w dziupli, ale zachowuje dużą czujność.
Włochatka, podobnie jak wszystkie sowy, podlega ochronie prawnej.
#LasyPaństwowe
fot. T. Sczansny

Już niedługo w różnych eksponowanych miejscach naszych domów zawisną oliwkowe pędy krzewu, który w ludowych wierzeniach symbolizuje szczęście i dostatek, a zakochanym daje gwarancję długiego i zgodnego związku. Większość z nas nie kojarzy go jednak z pasożytem, który uczepiony gałęzi drzew, czerpie z nich życiodajne soki.
.
Drobne i mało efektowne kwiaty jemioły rozwijają się w rozgałęzieniach pędów
Drobne i mało efektowne kwiaty jemioły rozwijają się w rozgałęzieniach pędów
Fot. Renata i Marek Kosińscy
.
Czy rzeczywiście obecność jemioły w naszych domach może mieć związek z przyszłością? Nie nam o tym sądzić (choć może nie warto definitywnie odcinać się od tego typu zabobonów?), zajmijmy się więc tą pozornie mniej sympatyczną, ale na pewno prawdziwą stroną życia jemioły.
.
W Polsce występują trzy podgatunki jemioły pospolitej (Viscum album): jodłowa (V. a. abietis), typowa (V. a. album) i rozpierzchła (V. a. austriacum). Każdy podgatunek pasożytuje na innych gatunkach drzew.
Jemioła wyrasta w dość nietypowych dla krzewu miejscach, bo w koronach drzew, nieraz bardzo wysoko. Często wymaga to alpinistycznych umiejętności od ludzi próbujących ją pozyskać. A zapotrzebowanie na nią wiąże się nie tylko z okresem świąt Bożego Narodzenia, ale przede wszystkim z jej właściwościami leczniczymi. Wyciągi wodne ze zbieranych zimą wraz z liśćmi zielonych, niezdrewniałych pędów stosuje się w leczeniu nadciśnienia tętniczego, artretyzmu i miażdżycy. Ziele jemioły (Herba Vinci) stosuje się także w celu poprawy przemiany materii, pracy trzustki i ogólnie wzmocnienia organizmu. Dawniej zalecano je nawet przy ostrych przeziębieniach i grypie, a także przy zapaleniu płuc i oskrzeli.
.
Zimą, gdy krzewy jemioły mają największą moc (zarówno tę leczniczą, jak i magiczną), wyglądają też szczególnie efektownie. Gdy na drzewach nie ma już liści, a wokół jest szaro i smutno, zielone kule z połyskującymi białawymi jagodami wydają się być jedynym żywym elementem wśród nagich, szarobrunatnych konarów drzew.
Jemioła jest półpasożytem – czerpie ze swojego gospodarza (najczęściej drzewa liściastego) wodę i sole mineralne, ale ma zielone pędy i liście, w których zachodzi fotosynteza. Nie stanowi więc zwykle dużego zagrożenia dla swojego żywiciela. Na jej rozgałęzionych, zielonych pędach osadzone są skórzaste, bezogonkowe liście o lancetowatym lub eliptycznym kształcie. Ponieważ na pędzie każdego roku przybywa jedno rozgałęzienie, łatwo ocenić wiek krzewu. W rozgałęzieniach pędów w lutym lub marcu rozwijają się kwiaty – osobno żeńskie i męskie. Kuliste, na pół przezroczyste owoce wielkości ziarna grochu zaczynają się wykształcać dopiero w listopadzie. Wypełnia je kleista substancja, w której zanurzone są drobne nasiona otoczone dodatkową osłonką. Te białawe, trujące dla ludzi nibyjagody, choć niełatwo je połknąć, stanowią przedmiot zainteresowania niektórych gatunków ptaków (szczególnie jemiołuszek, których nazwa jest związana właśnie z tym ich upodobaniem kulinarnym). Kleista owocnia przykleja się do ich dziobów i ptaki czyszcząc je o gałęzie bezwiednie przyczyniają się do rozsiewania nasion jemioły. Przyklejone do gałęzi nasiona kiełkują i wytwarzają system ssawek (tzw. haustorium), które są odpowiednikiem korzeni. Ssawki wnikają w korę żywiciela, a poprzez nią docierają do drewna, gdzie łączą się z naczyniami przewodzącymi wodę z solami mineralnymi.

Ornitochoria
.
Ornitochoria (ptakosiewność) – rozsiewanie diaspor przez ptaki. Ornitochoria jest jednym z rodzajów zoochorii, czyli zwierzęcosiewności[1]. Rozprzestrzenianie przez ptaki ma najczęściej formę endozoochorii, możliwe jest także ektozoochoria (epizoochoria) i synzoochoria[2].
.
Przejście przez przewód pokarmowy ułatwia kiełkowanie wielu gatunków roślin. Nasiona takie są specjalnie przystosowane do warunków panujących wewnątrz przewodu pokarmowego, nie ulegają strawieniu lecz jedynie skaryfikacji, co zapewnia szybsze kiełkowanie[1]. Diaspory rozprzestrzeniane wewnątrz organizmu ptaka charakteryzują się zwykle atrakcyjnym wyglądem, zapachem i smakiem. Nie odpadają także od rośliny, lecz pozostają na niej do czasu zjedzenia przez ptaka. Elementem wabiącym ptaki może być kontrastująca z otoczeniem osnówka, owoc albo owocostan. Diaspory opuszczają przewód pokarmowy ptaka średnio po 0,5 godziny. W tym czasie mogą zostać przemieszczone na znaczną odległość[2]. Przeniesienie nasion zwiększa również prawdopodobieństwo przeżycia diaspory i siewki. W pobliżu rośliny matecznej mogą występować liczne patogeny oraz gryzonie zjadające nasiona[1].
.
Wiele gatunków ptaków preferuje diaspory konkretnych gatunków roślin. Rudzik żywi się diasporami trzmieliny, szpak głównie owocami wiśni, kos owocami bzu czarnego a kwiczoł szyszkojagodami jałowca[2].
.
Ptaki takie jak dzięcioły, sójka, kowalik, zięba rozsiewają diaspory dębu, buka, leszczyny, limby i innych roślin gubiąc je podczas przemieszczania. Diaspory takie stanowią pokarm ptaków, jednak przypadkowe upuszczenie lub ukrycie jest skuteczną metodą rozprzestrzeniania wymienionych roślin[2].
.
Czasami ptaki są tylko biernymi roznosicielami diaspor. Ektozoochoria ma miejsce, gdy diaspory przyklejają się do mokrego ciała ptaka. Diaspory przenoszone w ten sposób posiadają często wyspecjalizowane struktury[2] lub lepkie śluzy (np. nasiona czermieni błotnej)[3] umożliwiające przyczepienie się do zwierzęcia.

Leśne Pogotowie - Jacek Wąsiński
·
Dzisiaj Wielki Finał WOŚP wspieramy tą inicjatywę do samego początku od 30 lat
Trzeci rok z rzędu wystawiamy "siebie" na ten szczytny cel ale w tym roku wylicytowaliście za bardzo dużą kwotę nasze kalendarze oraz spotkanie z nami zorganizowane przez Sztab WOŚP Kobiór
Jesteśmy zaskoczeni, że spotkanie w ośrodku, wypuszczanie zwierząt itp. wylicytowała osoba aż z nad naszego Bałtyku, czyli drugi koniec Polski w stosunku do nas świetna sprawa i już nie możemy się doczekać
Spotkanie + 4 kalendarze to 2293,50zł a jeszcze dzisiaj w Sztab WOŚP Kobiór w plenerze będą nasze kalendarze do zdobycia, więc liczymy na więcej
A poniżej piękny jastrząb przed jutrzejszym wypuszczeniem na wolność
Dziękujemy za wasze dobre serca i miłej niedzieli

Lubuscy Łowcy Burz

PRZED NAMI #WICHURA! CZEKA NAS BARDZO NIEBEZPIECZNA NOC Z SOBOTY NA NIEDZIELĘ ORAZ NIEDZIELA.
PODAJCIE POST DALEJ! NIECH JAK NAJWIĘCEJ OSÓB DOWIE SIĘ O ZAGROŻENIU!
Przed nami bardzo niebezpieczne godziny. Dostaniemy się pod wpływ głębokiego niżu „Malik” z systemem frontów atmosferycznych, który podczas wędrówki nad Skandynawią i #Bałtykiem ulegnie znacznej intensyfikacji, a ciśnienie w jego centrum osiągnie zaledwie około 960hPa!
W wyniku ogromnego poziomego gradientu ciśnienia w sobotę w godzinach wieczornych szybko zacznie wzrastać prędkość wiatru, początkowo od obszarów nadmorskich i północno zachodniej Polski stopniowo obejmując cały nasz kraj.
Najgorsza sytuacja jednak będzie panować nocą z soboty na niedzielę oraz w niedzielę. Podczas apogeum wichury porywy wiatru dochodzić będą w naszym województwie oraz praktycznie w całej #Polsce do aż 95-100km/h, a na wybrzeżu i w górach prędkość wiatru może przekroczyć nawet 110km/h!! Nie wykluczamy silniejszych porywów!
To są niebezpieczne wartości, które mogą zagrażać naszemu zdrowiu i życiu!
Tak silne porywy wiatru będą łamać gałęzie i drzewa. W wielu miejscach spowodują przerwy w dostawach energii elektrycznej więc zalecamy do przygotowania się!
#APELUJEMY O UNIKANIE PARKOWANIA BĄDŹ PRZEBYWANIA POD DRZEWAMI W CZASIE NAJSILNIEJSZYCH PODMUCHÓW WIATRU!
PROSIMY O PODANIE POSTU DALEJ W CELU POINFORMOWANIA SPOŁECZEŃSTWA O ZAGROŻENIU!

#KROGULEC
(zoologia leśna, ptaki), (łac. Accipiter nisus, ang. Sparrowhawk) ptak z rodziny Accipitridae (jastrzębiowate), rzędu Accipitriformes (szponiaste). Wyraźny dymorfizm płciowy (samica zdecydowanie większa od samca, wielkości samca jastrzębia). Długość ciała samca 29-34 cm, samicy 35-41 cm, rozpiętość skrzydeł samca 58-65 cm, samicy 67-80 cm, masa ciała 110-342 g. Samiec ma rdzawo prążkowany spód ciała i niebieskoszary wierzch. Samica ubarwiona podobnie do jastrzębia. W Polsce umiarkowanie rozpowszechniony gatunek lęgowy. Zamieszkuje wszelkiego rodzaju lasy i zadrzewienia, zwłaszcza młode. Gniazdo zakłada na drzewach, zwykle w drągowinach sosnowych. Wyprowadza jeden lęg w roku. Gatunek częściowo osiadły. Pożywienie: drobne ptaki. Liczebność w Polsce szacowana na 2,5-10 tysięcy par. Gatunek objęty ochroną ścisłą i dodatkowym zakazem fotografowania, filmowania i obserwacji mogących powodować płoszenie lub niepokojenie.
.
ŹRÓDŁO (AUTOR)
Dariusz Graszka - Petrykowski