Janusz Lewicki

Nadleśnictwo Hajnówka, Lasy Państwowe

Jeszcze mała retrospekcja gdy śnieg zalegał w puszczy. Poznajcie jednego z najmniejszych ptaków występujących w Polsce to Strzyżyk zwyczajny. Możemy go obserwować w borach i lasach ale szczególną uwagę zwracajcie w terenie podmokłym. Ta ptaszyna jest bardzo ruchliwa i ostrożna, aby ją wypatrzyć w gęstwinie potrzeba dużo spostrzegawczości i sporo szczęście.Osiąga wielkość 2/3 wróbla. W Polsce gatunek chroniony
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz.U. z 2016 r. poz. 2183).fot. W.F. nadleśnictwo Hajnówka.

Nadleśnictwo Niepołomice, Lasy Państwowe
·
U nas też można znaleźć różne skarby, jednak przede wszystkim chcemy zwrócić uwagę na zasady zbierania zrzutów, a także obowiązujące przepisy prawa.
Jeśli zauważycie, kogoś kto usilnie wędruje za stadem wyłącznie w celu płoszenia i znalezienia zrzutów, to śmiało piszcie do nas.

Nadleśnictwo Lubliniec
i084S73ft go3d4zsrg.e8a ·
Przedwiośnie to czas, kiedy tysiące ludzi w całej Polsce jeszcze chętniej niż zwykle wybierają się w długie wędrówki po dzikich ostępach lasów, śródleśnych łąkach czy budzących się do wzrostu oziminach. Wszystko to za sprawą jeleni, a właściwie poroży, które pod wpływem hormonów są zrzucane i w ciągu kilku miesięcy odrastają.
Co warto wiedzieć?
KIEDY?
Jelenie zrzucają poroże najczęściej w marcu, jednak pora pozbycia się ciężkich orężów zależy od wielu czynników jak przede wszystkim wiek byka, przebieg zimy, dostępność pokarmu, kondycja zwierzęcia (najstarsze byki zaczynają zrzucać w lutym, młode byki swe tyki noszą często do maja). Największą szansę na znalezienie poroży mamy więc w marcu, ponieważ najwięcej byków właśnie w tym okresie wymienia swą ozdobę. Doświadczeni zbieracze już w styczniu dyskretnie szukają miejsc przebywania zwierza, najwięksi szczęściarze znajdują poroża zupełnie przez przypadek - podczas spaceru z rodziną czy grzybobrania.
Ważne
W naszych okolicach rzadko zdarza się, aby ktoś znalazł zrzuty już w lutym, wobec czego zachęcamy, aby jeszcze poczekać z poszukiwaniami.

GDZIE?
Najłatwiej poroże znaleźć na oziminach i łąkach, na których nocą żerują jelenie, a przy świetle dziennym widoczność jest znakomita i z daleka można dojrzeć leżącą tykę. W drugiej kolejności warto sprawdzić okolice rowów lub ogrodzeń stosowanych do ochrony pól, gdyż byki przeskakując przeszkodę pod wpływem wstrząsu pozbywają się ciężaru. Następnym miejscem są weksle, czyli miejsca którymi jelenie z nocnych ostoi przemieszczają się do stołówki.
JAK?
Poszukiwania z pewnością ułatwi nam sprzęt do obserwacji czyli lornetka. Na łąki i pola warto zajrzeć z góry, czyli z ambony myśliwskiej (UWAGA: przed wejściem na ambonę dokładnie sprawdźcie jej stan!). Warto zabrać ze sobą kanapkę, napój, ciepłe ubranie, a jeśli nie znacie dobrze terenu to i aplikację na telefonie, która ułatwi wam odnaleźć się w razie nieoczekiwanych przygód (jest fajna darmowa apka, stworzona przez Lasy Państwowe - nazywa się "mbdl" i działa offline).
Można też zabrać aparat, który pozwoli wam upamiętnić przyrodniczą wędrówkę

CZEGO NIE NALEŻY ROBIĆ?
Nie będę tu pisać o wyrzucaniu śmieci czy puszczaniu psa luzem bo o tym pewnie wszyscy wiecie. Jest jeszcze wiele zasad zachowania, którego oczekuje od nas przyroda.
Przede wszystkim zabierzcie z lasu wszystko to, co sami przynieśliście (mowa tu o śmieciach). Pamiętajcie, by do lasu nie wjeżdżać samochodem czy motocyklem (ta przyjemność kosztuje do 500 zł ), ani nie poruszać się podobnym pojazdem po łąkach czy polach zjeżdżając z drogi. Pamiętajcie też, że to wy jesteście gośćmi i nie należy hałasować ani ganiać zwierzyny specjalnie - to wam tylko i wyłącznie zaszkodzi. Dzienne ostoje zwierzyny i młodniki należy omijać, by nie niepokoić zwierzyny (gdyby byk jeszcze nie zrzucił, i zostałyby przez was wystraszony opuści ten teren pozbawiając was szans na prezent, poza tym ostoje zwierzyny i młodniki do 4m wysokości objęte są zakazem wstępu). Nie należy również dotykać ani niepokoić zwierząt, które spotkacie na swojej drodze.
Ważne
Luty i marzec to czas, w którym na świat przychodzą pierwsze młode zające i dziki. Należy je omijać

CO Z POROŻA?
Pewnie was to zaskoczy ale poroże ma bardzo wiele zastosowań. Wiele osób wykorzystuje je jako ozdobę altany czy domu, inni robią z nich żyrandole, guziki do eleganckich koszul, zegary, części noży, świeczniki, ozdoby szaf, krzesła i wiele wiele innych. Poroże wykorzystywane jest także jako składnik leków
CIEKAWOSTKI:
>Największa polska grupa poszukiwaczy na portalu społecznościowym liczy prawie 20000 członków.
>Doświadczeni zbieracze znajdują w ciągu roku nawet ponad setkę jelenich poroży.
>Polska jest jednym z nielicznych krajów Europy, w których można zabrać ze sobą znalezione poroże (tylko to bez czaszki), nie jest też wymagane żadne pozwolenie na poszukiwania.
>Ilość odnóg na tyce nie świadczy o wieku jelenia
>Pojedyncza tyka waży przeciętnie około 1,7 kg, jednak zdarzają się okazy ważące nawet 4 i więcej kg.
W linku poniżej znajdziecie fajny film, w którym leśniczy Zdobysław z #nadleśnictwokościerzyna opowiada o poszukiwaniu poroży
https://youtu.be/puiAQneEMU8
No to miłego poszukiwania! Szukajcie rozsądnie i chwalcie się!
#fot2019
#zrzuty #leśnapasja #pamiątkazlasu #lasydlaludzi

Plamka mazurka
.
Zmiany w liczebności ptaków, jak też i sama ich liczebność interesowały mnie od dawna. Bardzo dawna. No bo czy to nie jest ciekawe którego gatunku jest więcej: dzięcioła czarnego czy dzięcioła zielonego*? Albo odpowiedź na pytanie: ile par wynosi populacja dzięcioła dużego. No bo to, że jest to nasz najliczniejszy dzięcioł to chyba wie każde z nas.
Mamy w Polsce jakieś 620 – 910 tysięcy par wspomnianego dzięcioła. Prawda, że sporo? Jakkolwiek zasiedla wszystkie lasy, to preferuje te większe. Dzięcioł duży na statystyce jednak się nie zna i poza sezonem lęgowym zauważamy go w różnych środowiskach. W parkach, sadach czy ogrodach. Ja go widuję nieraz na orzechu włoskim (tak, tak, z tego drzewa spadają orzechy które tropi Fred) czy gruszy sąsiada. Kiedyś raczył się słoniną w naszym karmniku. Słonina leżała na dachu stojącego na parapecie okna karmnika. Łoskot kującego słoninę dzięcioła szedł na cały dom!
.
Kilka osób opowiadało mi o dzięciole stukającym w uliczną latarnię. Różne takiego zachowania mogły być przyczyny. Wczesną wiosną ptak może usiłował zwabić do siebie partnera? A może wyczuł wolną przestrzeń pod blachą? Taką jaka jest na przykład w opróżnionym z wina dzbanie. Dobrze też wyczuwa pustkę za styropianem ocieplającym dom. Gospodarz łapie się wówczas za głowę, gwałtu, rety, co się dzieje?! A to tylko majster ocieplający dom poskąpił kleju utrzymującego ów nieszczęsny styropian.
Generalnie dzięcioł duży jest jednak mieszkańcem lasu. Tam, co roku, kuje swoje nowe dziuple. Starych nie zasiedla, więc zasiedlają je inne ptaki. Na przykład sóweczka albo kowalik. Czasami jednak taką dziuplę odwiedza jej twórca i wtedy się dzieje. Dużo się dzieje. Dla amatorów dzięciołowych dziupli mamy dobrą wiadomość: dzięciołów dużych przybywa. Przybywa więc też pozostawionych przezeń dziupli. Jakiś czas temu w Karkonoszach w ciągu 20 lat podwoił swoją liczebność.
* Dzięcioł czarny, którego populację szacuje się na 31 – 42 tysiące par lęgowych jest liczniejszy. Dzięcioła zielony liczy jakieś 15 – 26 tysięcy par.
Cyferki (i nie tylko) z: „Trendy liczebności ptaków w Polsce” Biblioteka Monitoringu Środowiska 2018. GIOŚ, Warszawa

Ośrodek Edukacji Przyrodniczo-Leśnej w Jeziorach Wysokich, Lasy Państwowe
·
#przedwiośnie #śnieżycawiosenna
.
Kwitną pierwsze śnieżyce wiosenne. Bardzo wcześnie, nawet jak na nasz #ciepłyzachód.
Śnieżyca wiosenna jest dość często mylona ze śnieżyczką przebiśnieg. Przebiśniegi pojawiły się u nas już w połowie stycznia, śnieżyce właśnie rozpoczynają kwitnienie.
Będziemy donosić o zmianach, bo kiedy śnieżyce zakwitną łanowo, to dopiero będzie na co popatrzeć.
#czaswlas #NadleśnictwoLubsko #Natura2000 #LubskiŁęgŚnieżycowy #pięknelasyzielonogórskie
fot. Paweł Mrowiński

#Wróbel....
Wróbel, pomimo niewielkiego ciała, jest w moich oczach wielkim fenomenem. Gatunek egzotyczny, który jest u nas zaledwie od kilku wieków, być może najmocniej z wszystkich ptaków wrósł w strony rodzimej poezji. Kruche maleństwo, które do tej pory nie przystosowało się do naszego klimatu i gdyby nie warunki tworzone przez ludzi, zimy by nie przetrwało. I w końcu wróbel, ptak potężny, którego prześladowania, przez te kilkaset lat, ze strony naszych przodków nie dały rady złamać. Ptak „prawie domowy, a szkodnik wielki”, jak ze zgrozą napisał pewien ptasznik, który nie jednego zapewne „wróbla” wszamał. Na pewno ludową niechęć do niego pobudzało ludowe powiedzenie mówiące, że to wróble przyniosły gwoździe do ukrzyżowania Zbawiciela. Miał rację profesor pisząc, że „Jak to się dzieje, że ptak o wadze 30 g. nie chroniony, a wydany na zagładę, mimo wszystko jest najpospolitszą pierzastą istotą, żyjącą w bezpośrednim sąsiedztwie człowieka.” Niestety, jak zapewne wszyscy wiemy, przyszła kryska na matyska i wróble mają już najlepsze lata za sobą.
.
Wszyscy wiemy, że „wróbelek jest mała ptaszyna, wróbelek istota niewielka”. Długość jego ciała wynosi 15 -16 centymetrów, rozpiętość skrzydeł 24 -25 centymetrów, a waga oscyluje w granicach 25 -35 gramów.
Lęgi odbywa 2 -4 razy w ciągu roku, zwykle od kwietnia do sierpnia. Podobno jądra wiosną samcowi wróbla zajmują połowę brzucha, więc samica rada nie rada, ale jaj od 4 do 6 składa, z których po 13 -14 dniach inkubacji wyłażą się pisklęta. Na gniazda chętnie zajmuje szczeliny budynków, dziuple, a także buduje w dzikim winie pokrywającym budynki lub na drzewach. Gniazda są kulistymi, dużymi budowlami. Czasami zajmuje gniazda jaskółkom. Często gnieździ się w kolonii.
Jest gatunkiem osiadłym. Do Ameryki trafił dzięki pewnemu miłośnikowi twórczości Szekspira, który ściągnął tam wszystkie gatunki ptaków, które znalazły się na kartach genialnego angielskiego poety.
Wróbel jest ptakiem synantropijnym. Zamieszkuje przede wszystkim najbliższe sąsiedztwo zabudowań ludzkich.

Odżywia się nasionami, w tym chwastów, wiosną również owadami, zapewne dobrze pamiętamy, że „brzydką stonogę pochłania”, o czy swego czasu boleśnie wiele milionów Chińczyków się przekonało. Żeruje na kiełkach zasiewów. Odwiedza karmniki.
W Polsce jest jeszcze bardzo licznym gatunkiem lęgowym. Jego populację szacuje się obecnie na sześć – siedem milionów par. Na szczęście od czasów Jana Sokołowskiego status quo wróbla się zmieniło i jest on w końcu w naszym kraju chroniony.
Wróbel, jak na głodnego ulicznika z wiersza Leopolda Staffa przystało, chętnie przesiaduje na drzewach, budynkach, drutach linii napowietrznych, skąd jak Pismo mówi „żaden bez woli Ojca nie spadnie”. Po ziemi skacze. Jego lot jest szybki, prosty lub falisty. Żyje i gniazduje w grupach.
Dawniej równie chętnie przyglądano się poczynaniom wróbli. Z ich zachowywania między innymi prognozowano sobie pogodę: „Gdy wróble spokojnie siedzą, to żadna nie nastąpi odmiana na jutro. Pogoda jest gdy wróble kąpią się w wodzie i świergocą lub gdy grzebią w piasku, lub spokojnie siedzą.” „Deszcz zaś będzie padał, gdy wróble bardzo świergocą i mocno w kupę się zbiją; lub mocno się napuszą i skubią.”
.
Literatura trochę pokpiwa z odwagi wróbla, który potrzebuje czasem kilku dni żeby przyzwyczaić się do nowego elementu, który pojawił się w miejscu występowania. Często jednak bywa chwalona jego odwaga. Taka jaka pojawia się na stronach „Pana Tadeusza”.
„Wróbel mniejszy niż puszczyk, a na swoich wiorach
Śmielszy jest aniżeli puszczyk na dworach.”
.
Rzecz o sprawach ptasich piórem Marka Pióry podawana
Wróble, fot. Hanna Żelichowska

Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Pile, Lasy Państwowe
.
„Kiedy pszczoła zniknie z powierzchni Ziemi, człowiekowi pozostaną już tylko cztery lata życia. Skoro nie będzie pszczół, nie będzie też zapylania. Zabraknie więc roślin, potem zwierząt, wreszcie przyjdzie kolej na człowieka..." Karol Darwin.
.
Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Pile zaprasza do udziału w konferencji online ”Pszczoły w polskich lasach – szanse, wyzwania, zagrożenia”, która odbędzie się dnia 15 lutego 2022 r. o godz.9:00.
Transmisja konferencji dostępna będzie na kanale You Tube pod linkiem: https://www.youtube.com/channel/UCN9qeFV3KJZgkoyqjgYPpNg
Lasy Państwowe w latach 2018-2019 realizowały projekt „Pszczoły wracają do lasu”, którego głównym celem było opracowanie zasad ochrony pszczół i owadów zapylających w środowisku leśnym oraz upowszechnianie pszczelarstwa wśród leśników.
#LasyPaństwowe #Pszczoływracajądolasu
fot. W. Mendyk

#Cykoria
Piękny kwiat cykorii z pasikonikiem w środku.
Ala Brzozowska
W jednym z kwiatków cykorii zbiera pyłek owad, piękny widok szczególnie teraz gdy tęsknimy do roślin tych w rowach przydrożnych i tych, które uprawiamy w ogrodach, na działkach i grządkach.
Małgorzata Tomczak
Mój ulubiony owad - bzyg. Mały odważny, bardzo pożyteczny bo jego larwy zjadają mszyce
Wystarczy wyciągnąć dłoń a usiądzie na niej.