Janusz Lewicki

jak przygotować się na upały!
Oto 5 cennych wskazówek:
Pij dużo wody! Dbaj o nawodnienie organizmu przez cały czas. Przebywanie na słońcu i aktywność fizyczna mogą prowadzić do odwodnienia, dlatego warto mieć zawsze przy sobie butelkę wody i pić regularnie.
Unikaj bezpośredniego słońca w godzinach największego nasłonecznienia. Staraj się nosić kapelusz lub czapkę oraz okulary przeciwsłoneczne, które ochronią twoje oczy przed szkodliwym promieniowaniem UV.
Ubieraj się odpowiednio. Wybieraj lekkie i przewiewne ubrania, wykonane z naturalnych materiałów, które pozwalają skórze oddychać. Unikaj ciężkich i zbyt obcisłych ubrań, które mogą powodować dyskomfort termiczny.
Stosuj krem z filtrem przeciwsłonecznym. Regularnie nakładaj na skórę krem z wysokim filtrem SPF, aby chronić się przed poparzeniem słonecznym i szkodliwym promieniowaniem UV.
Czytaj miej

Jeleń – jeden z największych mieszkańców naszych lasów. Poznaj bliżej jego zwyczaje!

Jeleń (Cervus elaphus) to duży i dystyngowany ssak lądowy. Chociaż zna go chyba każdy, niewiele osób ma pogłębioną wiedzę na temat jego potrzeb i trybu życia. Sprawdź, co warto wiedzieć o jeleniach.

Jeleń na świecie
Jelenie zamieszkują nie tylko Europę, lecz także północną Afrykę i część Azji. Zostały także introdukowane (czyli wprowadzone przez człowieka) na obszar Australii, Nowej Zelandii i Ameryki Południowej.

W zależności od zamieszkiwanych rejonów zwierzęta te różnią się od siebie wielkością, wagą i niektórymi szczegółami anatomicznymi.

Jeleń w Polsce
Na terenie naszego kraju jelenie zamieszkują niemal wszystkie większe obszary leśne. Nasz rodzimy gatunek to jeleń europejski (Cervus elaphus elaphus), nazywany także skandynawskim). W zależności od miejsca występowania można wyróżnić kilka jego ekotypów:

jeleń bieszczadzki;
jeleń mazurski;
jeleń pomorski;
jeleń wielkopolski.

Największy i najpotężniejszy ze wszystkich jest ekotyp bieszczadzki. Jelenie możesz spotkać zarówno w górach, jak i na nizinach. Występują w lasach liściastych lub mieszanych. Ich ogromne i rozłożyste poroże wyklucza jednak bytowanie pośród bardzo gęstej roślinności.

Sierść i ubarwienie jelenia
Jelenie pokryte są dosyć krótką i gęstą sierścią, która wydłuża się nieco wyłącznie w obrębie głowy i szyi. Zwierzęta te dwa razy do roku wymieniają sierść. Zimą ma ona kolor srebrny lub ciemnoszary. Latem i jesienią jest rdzawobrązowa, ciemniejsza w obszarze szyi, nóg i brzucha.

Ile waży jeleń?
Jelenie to bardzo duże zwierzęta. U osobników występujących w polskich lasach średnia wysokość w kłębie wynosi około 150 centymetrów. Długość natomiast może dochodzić nawet do 2,5 metra!

Waga jelenia może być bardzo różna w zależności od obszaru występowania osobnika oraz przede wszystkim dostępu do pożywienia. W Polsce najcięższe samce, czyli byki, mogą ważyć nawet 220 kilogramów. Średnia waga łani jelenia wynosi natomiast około 130 kilogramów.

Poroże jelenia – co warto o nim wiedzieć?
Poroże posiada zdecydowana większość samców jelenia, chociaż u niektórych osobników, nazywanych mnichami, nie wyrasta ono nigdy.

Wśród leśników i myśliwych rogi jelenia nazywane są wieńcem. Poroże składa się z dwóch tyk, z których wyrastają poszczególne odnogi, czyli odgałęzienia – może być ich nawet 30. Najbardziej imponujące rogi z największą liczbą odnóg mają dojrzałe samce w wieku od 10 do 12 lat.

Waga poroża jelenia różni się w zależności od jego ekotypu. Karpackie i mazurskie byki mają rogi o wadze nawet 12 kilogramów, podczas gdy pozostałe posiadają takie, które raczej nie przekracza 8 kilogramów.

Byki zrzucają poroże w okresie zimowym. Zaczyna odrastać już wczesną wiosną, aby latem osiągnąć swoje największe rozmiary.

Czy samica jelenia to sarna?

Często jeszcze można spotkać się z przekonaniem, że sarna jest samicą jelenia. Tymczasem są to dwa zupełnie różne gatunki zwierząt! Samce sarny nazywane są koziołkami, a samice jeleni to łanie.

Co jedzą jelenie?
Jeleń to zwierzę roślinożerne, które zdecydowanie nie należy do wybrednych. Podstawę jego diety stanową trawy i zboża, jednak jelenie żywią się także:

pędami;
korą;
owocami krzewów i drzew;
suszonymi i zaschniętymi trawami;
pąkami;
gałązkami młodych drzew;
warzywami i owocami rosnącymi na polach.

Rozmnażanie jeleni. Co to jest rykowisko?
Okres godowy jeleni, czyli rykowisko, ma miejsce zazwyczaj w drugiej połowie września. Przystępują do niego w pełni dojrzałe osobniki. Jeleń byk najczęściej ma wówczas około pięciu lat, a łania przynajmniej trzy.

W czasie rykowiska jelenie tracą nawet piętnaście procent masy swojego ciała, ponieważ w tym okresie nie pobierają pokarmów.

Ciąża i odchów młodych
Ciąża jelenia trwa około 230 dni. Młode przychodzą na świat zazwyczaj na przełomie maja i czerwca. Samica rodzi najczęściej jednego malucha, chociaż niekiedy zdarzają się podwójne mioty.

Przez pierwszych kilka dni młode przebywa w ukryciu. Po tym czasie jest już w stanie wędrować za matką i wtedy razem z nią dołącza do stada. Jelenie dosyć długo pozostają pod opieką matki. Żywią się jej mlekiem przez około osiem miesięcy, a pełną samodzielność osiągają dopiero między drugim a trzecim rokiem życia.

Czy jeleń jest niebezpieczny dla człowieka?

Jelenie są zwierzętami płochliwymi, dlatego spotkanie ich w lesie jest bardzo mało prawdopodobne. Kiedy słyszą człowieka, najczęściej po prostu oddalają się w bezpieczne miejsce. Jeżeli jednak natniesz się na byka lub łanię podczas zbierania grzybów albo spaceru, najlepszym rozwiązaniem będzie oddalenie się spokojnie w drugą stronę.

Jelenie atakują ludzie niezwykle rzadko, zazwyczaj wtedy, kiedy czują bardzo zagrożone i nie mają żadnej drogi ucieczki.

Tryb życia jelenia

Jelenie na ogół prowadzą nocny tryb życia. Poniekąd kłóci się to z ich predyspozycjami biologicznymi, ponieważ z natury są zwierzętami dziennymi. Bliskość ludzkich siedzib sprawia jednak, że za dnia ukrywają się w gęstwinach leśnych, a wychodzą wtedy, kiedy cichnie wiejski gwar i robi się ciemno.

Średnia długość życia jelenia w naturalnych warunkach wynosi od 12 do 15 lat, chociaż najstarsze spotykane osobniki liczyły sobie nawet dwie dekady. Na fermach i w ogrodach zoologicznych zwierzęta dożywają w spokoju dwudziestego piątego roku życia.

Ciekawostki o jeleniach
Okres godowy tych zwierząt nie bez powodu nazywany jest rykowiskiem. Byki są wtedy bardzo wokalne. Ich krzyki mają różne brzmienie i mogą wyrażać bardzo różne emocje.

Stare byki zazwyczaj prowadzą samodzielny tryb życia. Przez większość czasu jednak jelenie żyją w stadach złożonych z przedstawicieli tej samej płci. Rozpraszają się tylko w trakcie rykowiska.

Podsumowanie
Jeleń to bardzo duży ssak kopytny, który występuje na terenie całej Polski – od Bieszczad aż po Pomorze. Jest aktywny zazwyczaj w nocy i może być bardzo płochliwy, dlatego spotkanie z nim oko w oko jest dość mało prawdopodobne. Jeżeli jednak będziesz mieć taką okazję, staraj się zachowywać spokojnie i dyskretnie wycofaj się w inne miejsce. Jelenie zazwyczaj nie są niebezpieczne dla ludzi. Wyjątkiem jest sytuacja, w której czują się zagrożone i nie mają drogi ucieczki.

Sarna – powszechna mieszkanka lasu. Jak wygląda i czym różni się od jelenia?

Sarna różni się od jelenia przede wszystkim rozmiarem. Występujący w Polsce jeleń szlachetny waży ponad 150 kg. Łania jest o połowę lżejsza i waży 70-80 kg. Z kolei dorosły samiec sarny waży 25-27 kg, a samica sarny o 2-3 kg mniej.

Sarna – co to za ssak?
Sarna należy do rodziny jeleniowatych, jednak jeleń nie jest jej najbliższym krewnym. Według przeprowadzonych badań genetycznych najbliżej spokrewniony z sarną jest… łoś! Samiec sarny nazywany jest kozłem, samica – kozą, a młode – koźlęciem.

Sarna europejska
Sarna europejska powszechnie występuje w Polsce, ale nie tylko – jest obecna również w reszcie Europy, a także Azji. Zasiedla przede wszystkim lasy, równiny, pola uprawne, a także zarośla. Jest w stanie bytować na wysokości do 2400 metrów nad poziomem morza.

Sarna jest stosunkowo nieduża, zwłaszcza w porównaniu do jelenia. Dorasta do 90 cm wysokości, ma krótki ogon, zwykle biały od spodu. Waży maksymalnie do 35 kg, przy czym kozy są nieco lżejsze. Zazwyczaj sarna europejska żeruje we wczesnych godzinach porannych aż do południa, jednak w niesprzyjających warunkach może pożywiać się również nocą. Kozły sarny są agresywne, co wynika z ich terytorialności.

Sarna syberyjska
Sarna ta jest spokrewniona z gatunkiem europejskim, ale w naturze żyje przede wszystkim w Azji, w tym w Kaukazie. Niewielkie populacje były sprowadzane również do Polski na początku XX wieku, jednak wyginęły. Obecnie uważa się, że odrębna pod kątem genetycznym grupa wędruje również w okolicach wschodniej Polski.

Czym wyróżnia się sarna syberyjska?
Przede wszystkim bytuje ona tam, gdzie nie brakuje roślinności, czyli na stepach oraz równinach, zwłaszcza na polach uprawnych. Można spotkać ją również w górach – świetnie radzi sobie na wysokościach, które nie przekraczają zwykle 2000 metrów nad poziomem morza. Sarny syberyjskie są nieco większe od europejskich – a przede wszystkim dłuższe nawet o pół metra! Parostki u kozła sarny są większe, bardziej wydatne i rozgałęzione. Świetnie radzi sobie w nieprzyjaznym klimacie. Jest też aktywna przez całą dobę, zależnie od pory roku i panujących warunków.

Samica sarny
Samica sarny, zwana również kozą, jest nieco lżejsza od samca – zwykle jest to różnica na poziomie od 10 do 20%. Samice są bezrogie. Co ważne, gdy zwierzęta łączą się w większe stado, przewodzi mu właśnie najbardziej doświadczona, najczęściej też najstarsza z samic.

Kozioł sarny
Kozioł sarny jest zwykle większy od samicy, co oznacza, że gatunek wyróżnia dymorfizm płciowy. U samców pojawia się poroże zwane również parostkami. Są to tyki zakończone odnogami. Kozioł zrzuca poroże późną jesienią, a wiosną wyrasta mu nowe – zwykle tyka ma po trzy odnogi. Z tego względu dorosłe kozły zwane są szóstakami.

Sarna – rozmnażanie

Sarna osiąga dojrzałość płciową mniej więcej w wieku 2 lat. Zdarza się jednak, że kozły rozmnażają się znacznie później, choć kozy zwykle już w tym momencie mają pierwsze potomstwo. Okres godowy w przypadku saren nazywany jest po prostu rują. Występuje, co wyjątkowe u jeleniowatych, wyłącznie latem, w okresie od połowy lipca do mniej więcej końca sierpnia.

W tym okresie kozły toczą walki o terytorium. Jednocześnie kozy, aby nawołać samce, w charakterystyczny sposób szczekają.

Ciąża sarny
Ciekawym zagadnieniem jest ciąża u sarny europejskiej. Sarny to jedyne jeleniowate, które mają ciążę przedłużoną, trwającą 10 miesięcy.

Sarna a jeleń – różnice

Po pierwsze różnica między sarną a jeleniem tkwi oczywiście w rozmiarze. Podczas gdy sarny dorastają do 90 cm i osiągają masę ciała do 35 kg, jelenie mogą ważyć nawet do 210 kg i dorastać do 140 cm. Co więcej, u byków, czyli samców jeleni, pojawia się poroże zwane wieńcem, które jest bardzo duże i rośnie wraz z wiekiem. Byki zrzucają wieńce wczesną wiosną. Z kolei kozły, czyli samce sarny, mają parostki – niewielkie poroże zrzucane późną jesienią.

Jak żyją sarny a jak jelenie?
To jednak nie wszystkie różnice, które można opisać. Sarna zazwyczaj żyje w okresie jesienno-zimowym w małych stadzie zwanym rudlem. Wiosną kozy zajmują własne ostoje, a następnie na przełomie lipca i sierpnia rozmnażają się, a potem zostają w wybranych miejscach, aby odchować młode. Kozły nie żyją z kozami w stadach, tylko wędrują samotnie.

Dla odmiany jelenie żyją w dużych stadach, które z powodu rozmiaru zwane są również chmarami. Jedna chmara jest zwykle jedną rodziną, co oznacza, że znajdują się w niej osobniki spokrewnione. Jedynie młode byki bez przynależności do chmary wędrują w mniejszych grupach aż do rykowiska, które trwa pod koniec września i w październiku.

Jak wygląda ugryzienie kleszcza?

W Polsce występują głównie dwa gatunki tych pajęczaków – Ixodes ricinus oraz Dermacentor reticulatus. Aktywność insektów jest dosyć długa i rozpoczyna się już na przełomie lutego oraz marca, a kończy dopiero w listopadzie (wynika to z ocieplenia klimatu). Pasożyty żyją przede wszystkim w lasach liściastych i mieszanych, w parkach czy na łąkach. Czy wiesz, jak wygląda ugryzienie przez kleszcza oraz kiedy należy udać się do lekarza w celu zdiagnozowania choroby odkleszczowej? W zdecydowanej większości przypadków człowiek zauważa intruza przyniesionego z zewnątrz dopiero w momencie ukąszenia, gdy odwłok pajęczaka po wchłonięciu krwi zwiększa się nawet 10-krotnie. Dlatego też tak ważne jest natychmiastowe, najlepiej samodzielne wyciągnięcie pasożyta. Każda dodatkowa godzina spędzona w kolejce do lekarza zwiększa ryzyko zarażenia.

Jak wygląda ugryzienie kleszcza?

W pierwszej kolejności na ciele zauważalny jest insekt wbity do skóry, którego trzeba natychmiastowo wyciągnąć przy użyciu odpowiednich narzędzi, w tym m.in. pęsety. Miejsce ukąszenia należy z kolei spryskać preparatem dezynfekującym.

Jak wygląda ugryzienie kleszcza po kilku dniach lub tygodniach?

W wielu przypadkach na skórze pojawia się tzw. rumień wędrujący, co oznacza, że tego typu zmiana wcale nie musi objawiać się dokładnie w miejscu wcześniejszego ukąszenia. Dlatego też tak istotne jest obserwowanie również pozostałych części ciała. Ślad po ugryzieniu przyjmuje kształt okręgu, który jest czerwony w środku, po czym nieco blednie i na zewnątrz ponownie przyjmuje odcień czerwieni. Trzeba przyznać, że wygląda to charakterystycznie, dlatego zmiana nie powinna być mylona z ugryzieniem np. komara.

Jakie są pierwsze objawy ugryzienia przez kleszcza?

Samo ugryzienie w żadnym wypadku nie jest bolesne, dlatego właśnie tak wiele osób nie zdaje sobie nawet sprawy z tego, że w ich skórę wbił się kleszcz. Widoczny rumień jest oznaką zarażenia się groźną chorobą odkleszczową, dlatego gdy tylko zostanie zauważony, należy udać się na konsultację medyczną. Lekarz oceni, jak wygląda ślad na skórze, zapewne zleci kilka dodatkowych badań oraz – w przypadku potwierdzenia diagnozy – przepisze stosowne antybiotyki czy leki przeciwbólowe i przeciwzapalne.

Niestety zdarza się, że mimo zakażenia na skórze nie pojawiają się żadne zaczerwienia po ugryzieniu przez kleszcza. Czasem też osoba, która została ukąszona, nie podejmuje żadnych kroków medycznych. W takiej sytuacji u chorego mogą występować kolejne objawy będące wynikiem postępującej choroby. Mowa głównie o:
wysokiej gorączce,
bólu głowy, mięśni i stawów,
nerwobólach,
sztywności karku.

Najczęściej spotykane choroby po ugryzieniu przez kleszcza

W Polsce diagnozowane są dwa podstawowe schorzenia wynikające z wcześniejszego ugryzienia pacjenta przez kleszcza. Pierwszym jest kleszczowe zapalenie mózgu, a drugim borelioza. W obu przypadkach wymagana jest konsultacja medyczna, a leczenie wygląda dosyć podobnie.

Przy drugiej fazie choroby wywoływanej wirusami z rodziny Flaviviridae, gdy pacjent zmaga się już z m.in. zapaleniem opon mózgowych czy zapaleniem rdzenia kręgowego, konieczne jest stałe nawadnianie organizmu oraz zastosowanie dożylnych wlewów z elektrolitami. Ponadto chory dostaje leki zbijające gorączkę i niwelujące obrzęk mózgu. Przy krętkowicy kleszczowej podawane są też antybiotyki przeciwko krętkom Borellia.

Warto również wspomnieć o innej groźnej chorobie zwanej babeszjozą, której nosicielami są wyłącznie kleszcze z gatunku Dermacentor reticulatus występujące we wschodniej części Polski.

Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Radomiu
1 dni
·
Zdobył w ostatnich dniach prawdziwą "sławę"...
O guniaku czerwczyku mówiły i pisały niemal wszystkie mainstreamowe media i wielu internetowych influenserów... A to za sprawą bardzo licznej rójki, która traf chciał, przydarzyła się na błoniach gdzie odbywał się festiwal muzyczny Open'er Festival.
Cześć się go bała, część potraktowała jako przyrodniczą ciekawostkę... Kim, a raczej czym jest rzeczony guniak czerwczyk?
Jest chrząszczem blisko spokrewnionym z chrabąszczami majowym i kasztanowym.
Nie jest groźny dla ludzi.
W przypadku masowego występowania może powodować szkody w uprawach leśnych. Szkody polegają głównie na ogryzaniu korzeni młodych drzewek przez larwy- pędraki rozwijające się w glebie.
Owady doskonałe mogą ogryzać liście, ale nie są to szkody istotne dla drzew i krzewów.
Faktycznie, w tym sezonie wyjątkowo licznie roi się i wieczorami na pewno widują go wszyscy, nie tylko miłośnicy muzyki na świeżym powietrzu

Najlepsza roślina do sypialni. NASA potwierdza jej właściwości.

Sansewieria, znana również jako wężownica, języki teściowej czy szable teściowej, to niezwykła roślina, która powinna znaleźć się w sypialni każdego z nas. Jej zdrowotne właściwości są tak cenione, że docenili je nawet eksperci z NASA.

1. Sansweria - idealna roślina do sypialnii
Dlaczego warto zainwestować w sansewierię? Przede wszystkim dlatego, że potrafi ona przetwarzać dwutlenek węgla na tlen, oczyszczając tym samym powietrze z zanieczyszczeń oraz regulując jego wilgotność w pomieszczeniu. Jeśli zmagasz się z bezsennością, ta roślina może być dla ciebie idealnym rozwiązaniem. Warto dodać, że grupa badaczy z NASA umieściła sansewierię na liście 18 roślin, które najlepiej oczyszczają powietrze. Szable teściowej są w stanie pochłaniać i rozkładać toksyczne związki obecne w powietrzu, takie jak szkodliwy formaldehyd, który może powodować bóle głowy, bezsenność oraz problemy z oddychaniem. Ponadto, formaldehyd osłabia odporność i prawdopodobnie ma działanie rakotwórcze. Jednak to nie koniec zalet tej rośliny. Wężownica radzi sobie również z benzenem, czyli rakotwórczym i bardzo toksycznym związkiem, który występuje w lakierach i klejach. Wysokie stężenie benzenu może powodować zaburzenia pracy serca, zawroty głowy, obniżenie nastroju, co z kolei prowadzi do niedotlenienia mózgu.

Co więcej, języki teściowej są idealne dla osób cierpiących na alergie. Osoby mieszkające przy ruchliwych ulicach powinny zainwestować w tę roślinę.

Warto również wspomnieć, że pielęgnacja sansewierii nie jest trudna. Należy tylko pamiętać o dwóch zasadach: kwiat nie lubi przesadzania oraz nadmiaru wody. Roślina uwielbia ciepło, ale zimą temperatura w pomieszczeniu nie powinna spaść poniżej 15 stopni. Można ją nawozić jedynie latem.

Dobre wieści z Nadleśnictwo Trzcianka, Lasy Państwowe

Witamy w krainie rybołowa !
Miło nam poinformować, że na terenie Nadleśnictwa Trzcianka doczekaliśmy się pięciu młodych rybołowów
Wraz z ornitologami z Komitet Ochrony Orłów udało się nam zaobrączkować i dokładnie pomierzyć pięć piskląt rybołowa.
Bardzo dziękujemy za przybycie Panu dr hab. inż. Tadeuszowi Mizerze, Panu Jakubowi Pruchniewiczowi oraz Panu Adamowi Pikule.
Jaki widać lokalne warunki odpowiadają tym rzadkim w Polsce ptakom drapieżnym.
Na terenie naszego nadleśnictwa oraz Nadleśnictwa Krzyż oraz Nadleśnictwa Wałcz możemy zobaczyć tablice "Witamy w krainie rybołowa". Pojawiły się one dwa lata temu dzięki programowi pn."Ochrona rybołowa Pandion Haliaetus na wybranych obszarach SPA NATURA 2000 w Polsce", którego celem jest zatrzymanie spadku oraz uzyskanie wzrostu liczebności rybołowa na terenie Polski.
Projekt realizowany jest w sześciu regionalnych dyrekcjach LP.
fot.archiwum Nadleśnictwa Trzcianka
#rybołów #pandionhaliaetus #KOO #LasyPaństwowe #CKPŚ #LIFEPandionPL
Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Pile, Lasy Państwowe Lasy Państwowe Miasto i Gmina Trzcianka Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Poznaniu Centrum Koordynacji Projektów Środowiskowych