Żółciak siarkowy – Laetiporus sulphureus (Bull.) Murrill Owocniki j...

Janusz Lewicki @janusz-lewic…

4 studenoga 2023

Żółciak siarkowy – Laetiporus sulphureus (Bull.) Murrill

Owocniki jednoroczne zazwyczaj bez trzonu, barwy cytrynowożółtej do pomarańczowożóltej. Kapelusz pofałdowany, mięsisty, przyrośnięty bokiem do drzewa, o średnicy 10–50 cm. Często owocniki występują dachówkowato jeden nad drugim. Rurki krótkie (o długości do 1,5–5 mm), barwy siarkowożółtej. Pory rurek bardzo drobne, saprotrof i grzyb rannowy, atakuje drzewa liściaste i to zarówno okazy osłabione, jak i te w pełni zdrowe. Najczęściej owocniki powstają na jeszcze żywym drzewie. Powoduje intensywną brunatną zgniliznę drewna, najpierw w twardzieli, później w bielu i często powstanie w drewnie dziupli. Opanowane przez niego drzewo ginie w ciągu kilku lat. Owocniki powstają głównie w czerwcu i lipcu, czasem we wrześniu. Atakuje drzewa liściaste : dęby, czereśnie, kasztanowce, wierzby, robinie i wiele innych.
Jadalne są tylko młode owocniki po odpowiednim przygotowaniu.

Poniżej dwie propozycje przyrządzenia żółciaka.

Żółciakowe sznycelki:

– 500 g żółciaka
– 3 jajka
– 4 łyżki kopiate bułki tartej
– przyprawy – co kto lubi ( tymianek ,papryka ostra, sól, pieprz)
– trzy średnie pory
– trzy duże ząbki czosnku
– szczypiorek pół pęczka
– bułka tarta do obtaczania sznycelków
– olej do smażenia
Żółciaka umyć, obgotować 40 minut w wodzie /żeby pozbyć się siarkowego zapachu/. Po ugotowaniu zmielić w maszynce do mięsa. Pory umyć, pokroić drobniutko i razem z rozgniecionym czosnkiem przesmażyć na masełku. Do zmielonego żółciaka dodajemy bułkę tartą, przyprawy, pory z czosnkiem, jajka i szczypiorek.
Mieszamy wszystko razem, a następnie postępujemy tak jak z normalnymi sznycelkami, obtaczamy w bułce tartej i smażymy. Sznycelki trzeba smażyć na nie bardzo ostrym ogniu żeby się dobrze upiekły a nie spaliły. SMACZNEGO.

Nazywany również: Huba żółta, żagiew Rastafińskiego, żagiew topolowa, grzyb siarkowy, huba siarkowa.

Występowanie:
Od maja do września w lasach, sadach, parkach, alejach, ogrodach. Pasożytuje na pniach pojedynczych drzew liściastych (dąb, topola, wierzba, klon, buk, drzewa owocowe) i bardzo rzadko liściastych (modrzew, sosna, jodła). Częsty.

Wymiary: Średnica owocnika 10-40 cm.

Kapelusz: Kapelusze, zazwyczaj nieforemne, bocznie przyrośnięte, zrastają się ze sobą, tworząc przeważnie duże dachówkowate skupienia o poziomym ułożeniu. Powierzchnia za młodu jaskrawa, żółtopomarańczowa, miejscami morelowa lub pomarańczowa, na brzegach cytrynowa. Kolor wysuszonych owocników blaknie, zmieniając się na słomkowożółty lub miejscami białoorzechowy. Wierzch kapelusza nierówny, promienisto pomarszczony, pagórkowaty, zamszowaty. Czasem na powierzchni pojawiają się krople bezbarwnej cieczy (zjawisko gutacji). Brzeg falisty, powyginany, miejscami lekko podwinięty.

Pod kapeluszem: Rurki w młodości siarkowożółte, w wyschniętych owocnikach orzechowe, nieoddzielne od miąższu. Pory drobne, koliste do lekko podłużnych, barwy rurek.

Odcisk kapelusza: Świeży słomkowożółty, szybko bielejący.

Miąższ: Jednorodny, białawy, kremowożółty, kremowy, przy powierzchni morelowy, po wyschnięciu biały lub słomkowożółty. W młodości miękki, soczysty, serowatej konsystencji, po wyschnięciu staje się lekki, bardzo łamliwy. Silny grzybowy zapach; smak przyjemny, lekko kwaskowaty, z wiekiem gorzkawy.

Cechy charakterystyczne: Żółtawopomarańczowe, zrośnięte ze sobą owocniki, rosnące na drzewach.

Łatwo pomylić z: Wachlarzowiec olbrzymi o owocnikach szarawo-brązowawych (lecz w młodości żółtawych) rośnie na korzeniach, u podstaw pni i na pniakach drzew liściastych; częsty, jadalny za młodu.

Jodłowica górska o owocnikach beżowobladobrązowych rośnie u podstawy żywych jodeł i świerków; stosunkowo rzadka, niejadalna.

Zębniczek północny o podobnie ubarwionych, kremowożółtych
owocnikach, odróżnia się wyraźnymi kolcami pod kapeluszem; rzadki, niejadalny.

Wartość: Na surowo jest trujący, lecz jadalne są młode owocniki o siarkowomorelowej barwie i jędrnym, łatwo łamliwym miąższu, które jednak wymagają wstępnego obgotowania z odlaniem wody. Potem można je np. smażyć w panierce jak kotlety (w takiej postaci są bardzo smaczne i warte polecenia). Starsze, wysuszone okazy mają bardzo twardy miąższ.

Uwagi: Jest groźnym pasożytem drzew, zabijając je i niszcząc drewno, zamieniające się z czasem w próchno a w końcu – w kasztanowo zabarwiony proszek. Jego pojawienie się jest dla drzewa wyrokiem śmierci, która nadchodzi po kilku latach – drzewo, czasem z pozoru zdrowe (nadal rośnie i wydaje liście), łamie się pod ciężarem korony. Odznacza się dużą zmiennością form.

0 likes ↻ 0

0 comments